Kibernetički napad izveden u avgustu na britanskog proizvođača automobila Jaguar Land Rover (JLR), koji je u vlasništvu indijske kompanije Tata Motors, nanio je štetu od oko 1,9 milijardi funti (2,2 milijarde eura) britanskoj ekonomiji i uticao na poslovanje više od 5.000 kompanija širom zemlje, navodi se u izvještaju organizacije Cyber Monitoring Centre (CMC) objavljenom u srijedu.
Prema procjeni CMC-a, koji okuplja stručnjake za sajber bezbjednost, uključujući i bivšeg direktora britanskog Nacionalnog centra za kibernetičku sigurnost (NCSC), riječ je o najštetnijem kibernetičkom napadu koji je ikada pogodio Veliku Britaniju. Većina finansijskih gubitaka rezultat je prekida proizvodnje u JLR-u i kod njegovih brojnih dobavljača.
Organizacija upozorava da bi ukupna šteta mogla dodatno porasti ukoliko dođe do novih kašnjenja u potpunom oporavku proizvodnje.
Gubici od 50 miliona funti sedmično
JLR je ponovo pokrenuo proizvodnju početkom oktobra, nakon skoro šest nedjelja potpunog zastoja. Kompanija ima tri fabrike u Velikoj Britaniji, sa prosječnom proizvodnjom od oko 1.000 automobila dnevno. Tokom prekida rada, procjenjuje se da je gubila oko 50 miliona funti (57 miliona eura) sedmično.
Zbog ozbiljnih finansijskih posljedica, JLR je krajem septembra dobio garancije britanske vlade za kredit od 1,5 milijardi funti (1,7 milijardi eura) kako bi mogao isplatiti svoje dobavljače i stabilizovati poslovanje.
U izvještaju CMC-a se navodi da je napad kategorizovan kao sistemski događaj 3. kategorije (na skali od 1 do 5), što znači da je imao širok uticaj na proizvodne lance, dobavljače i distributere – od fabrika do autosalona.
Jaguar Land Rover zapošljava oko 33.000 ljudi u Velikoj Britaniji, dok se procjenjuje da od njegove proizvodnje zavisi dodatnih 104.000 radnih mjesta. Tokom hakerskog napada, većina zaposlenih bila je privremeno poslata kućama.
Val sajber napada u britanskoj industriji
Napad na JLR samo je jedan u nizu kibernetičkih incidenata koji su ove godine pogodili britanske kompanije. Ranije u aprilu, maloprodajni lanac Marks & Spencer pretrpio je gubitak od 300 miliona funti (344 miliona eura) nakon što je napad srušio njihovu online prodaju na gotovo dva mjeseca, prenose Financije.hr.
JLR u problemima i prije napada
Ovaj incident zadesio je Jaguar Land Rover u trenutku kada se već suočavao s nizom izazova – od slabije prodaje u Kini i Evropi, preko kašnjenja u lansiranju novih električnih modela, do privremenog prekida izvoza u SAD nakon uvođenja američkih carina.
Iako je izvoz obnovljen u maju, kompanija je bila prinuđena da smanji prognoziranu profitnu maržu za fiskalnu 2025/26. godinu na 5–7%, sa ranije planiranih 10%.
Analitičari ocjenjuju da će se posljedice hakerskog napada osjećati mjesecima i da bi one mogle dodatno usporiti proces digitalne transformacije britanske automobilske industrije.
