ETIAS je nova evropska putna autorizacija koja će se odnositi na državljane 59 država i teritorija kojima za ulazak u Evropu nije potrebna viza. Sistem počinje sa primjenom u posljednjem tromjesečju 2026. godine i biće obavezan za kratkotrajne boravke u ukupno 30 evropskih država. Iako je postupak zamišljen kao jednostavan, dodatne nedoumice imaju osobe sa dvojnim državljanstvom.
Postavlja se pitanje da li im je potreban ETIAS, viza ili mogu putovati bez ijednog od ta dva dokumenta. Odgovor, kako pojašnjavaju institucije Evropske unije, zavisi od kombinacije državljanstava koje osoba posjeduje, ali i od pasoša s kojim planira da putuje.
Dvojno državljanstvo države članice EU i države bezviznog režima
Ako imate državljanstvo neke od država Evropske unije na koje se primjenjuje ETIAS ili državljanstvo Irske, u potpunosti ste izuzeti od obaveze pribavljanja ETIAS-a, bez obzira na to koje još državljanstvo posjedujete. U tom slučaju obavezno je putovati sa pasošem koji je izdala ta država članica EU ili Irska. Ako je pasoš istekao ili ga iz nekog razloga ne možete koristiti, potrebno je na vrijeme se obratiti nadležnim organima države izdavaoca. Bez važećeg evropskog pasoša putovanje u države za koje je ETIAS obavezan neće biti moguće.
Primjer:
Marija ima državljanstvo Argentine i Španije i planira odmor u Italiji. Kao državljanka Španije nema obavezu pribavljanja ETIAS-a, ali mora putovati sa španskim pasošem.
Dvojno državljanstvo dvije države bezviznog režima
Putnici koji posjeduju pasoše dvije države kojima za ulazak u Evropu nije potrebna viza moraju podnijeti zahtjev za ETIAS. Pri tome sami biraju s kojim će se pasošem prijaviti. Važno je naglasiti da ETIAS važi isključivo za pasoš koji je korišćen prilikom prijave. Zbog toga putnik mora koristiti isti dokument tokom putovanja, jer u suprotnom avio-kompanija može odbiti ukrcavanje, a granične vlasti ulazak u zemlju. Takođe je neophodno provjeriti da li izabrani pasoš ispunjava sve tehničke i bezbjednosne uslove, poput biometrijskog čipa i propisanog roka važenja.
Primjer:
Denis posjeduje pasoše Kanade i Srbije i planira putovanje u Finsku. Kao državljanin dvije države bezviznog režima mora da zatraži ETIAS i može da izabere s kojim će pasošem putovati. Ako se odluči za srpski pasoš, mora da provjeri da li ispunjava sve propisane uslove. Ukoliko ih ne ispunjava, ETIAS mu neće biti odobren i biće mu potrebna viza, pa je u tom slučaju jednostavnije koristiti kanadski pasoš.
Dvojno državljanstvo države bezviznog režima i države kojoj je potrebna viza
Osobe koje imaju državljanstvo jedne države bezviznog režima i druge države kojoj je za ulazak u Evropsku uniju potrebna viza same odlučuju s kojim će pasošem putovati. Ako se odluče za pasoš države bezviznog režima, mogu podnijeti zahtjev za ETIAS, pod uslovom da dokument ispunjava sve propisane kriterijume. Ako, pak, putuju sa pasošem države kojoj je potrebna viza, ETIAS se ne primjenjuje i obavezno je pribaviti vizu.
Primjer:
Laura ima državljanstvo Sjedinjenih Američkih Država i Dominikanske Republike. Ako u neku od 30 evropskih država putuje sa američkim pasošem, mora podnijeti zahtjev za ETIAS. Ako se odluči za dominikanski pasoš, biće joj potrebna viza.
(Izvor: Kamatica)
