Potpredsjednik Privredne komore Crne Gore Pavle D. Radovanović učestvovao je u debati na visokom nivou o proširenju Evropske unije, koju je 16. jula organizovao Evropski ekonomski i socijalni komitet (EESC) u Briselu. Proširenje Evropske unije, kako je navedeno, jedan je od ključnih prioriteta EESC i predstavlja geostrateško ulaganje u snažnu, stabilnu, bezbjednu i ujedinjenu Evropu, utemeljenu na zajedničkim demokratskim vrijednostima.
“Komitet kroz inicijativu nazvanu „Članovi iz zemalja kandidata za proširenje“, uključuje predstavnike civilnog društva iz država kandidata za članstvo u EU i potencijalnih kandidata u konsultativni rad EESC, čime podstiče zamah procesa proširenja i priprema partnere za pristupanje postepenim uključivanjem u strukture i procese Evropske unije. Jednom godišnje, članovi iz zemalja kandidata za proširenje učestvuju na plenarnoj sjednici EESC-a, kako bi razgovarali o izazovima i postignućima procesa proširenja Evropske unije i sagledali rezultate funkcionisanja ove inicijative”, navedeno je u saopštenju PKCG.
Radovanović je učestvovao u panel diskusiji na temu „Ubrzavanje socioekonomske konvergencije sa Evropskom unijom radi podsticanja evropskog rasta i konkurentnosti“, a tokom razgovora je istaknuto da ubrzavanje socioekonomske konvergencije između zemalja obuhvaćenih procesom proširenja i Evropske unije predstavlja ključni pokretač jačanja ukupnog rasta, otpornosti i konkurentnosti Evrope.
Pored ekonomske integracije, kako je navedeno, ovaj proces zahtijeva inkluzivne politike koje građanima, privredi i radnicima omogućavaju da u potpunosti učestvuju na jedinstvenom tržištu.
“Socijalni partneri i organizacije civilnog društva imaju ključnu ulogu u podsticanju dijaloga, podršci reformama i obezbjeđivanju da se proces konvergencije pretoči u konkretne koristi za građane”, saopšteno je.
Ukazano je da je istovremeno, jačanje finansijske pismenosti i ekonomskog razumijevanja u društvu od suštinskog značaja kako bi se pojedincima i malim i srednjim preduzećima omogućilo da iskoriste raspoložive prilike, mobilišu investicije i doprinesu održivom i inkluzivnom ekonomskom razvoju u okviru proširene Evropske unije.
„Za Crnu Goru evropska integracija je proces transformacije ekonomije i društva u cjelini. Taj proces nas vodi do vladavine prava, stabilnih institucija, efikasnije javne uprave, predvidljivog i stimulativnog poslovnog ambijenta i fer konkurenciju. Bez tih preduslova nema stvarne socio-ekonomske konvergencije sa Evropskom unijom. Danas se s pravom govori o novom zamahu proširenja. To je ohrabrujuće. Otvorenost EU za proširenje sa jedne strane i konsenzus političkih partija u Crnoj Gori, koji se ogleda i kroz nedavno potpisani Sporazum između vlasti i opozicije, daju realnu nadu da Crna Gora postane članica EU 2028. godine. Crnogorski građani i privreda to željno iščekuju”, rekao je Radovanović.
On je naglasio dva izazova kojima se treba baviti u narednom periodu.
Riječ je o uključenosti privrede, civilnog društva u kreiranje propisa, gdje privreda mora imati mogućnost da saopšti izazove iz prakse, realnog života, te da te konsultacije ne smiju biti formalnost, već stvarni mehanizam za bolje propise i bolje rezultate.
“Drugi izazov i potreba je konkretnija podrška malim i srednjim preduzećima kako bi mogla da podnesu troškove poslovanja po EU pravilima koji se odnosi i na troškove zaštite životne sredine, sertifikacije, tehničkih standarda, digitalnih alata, energetske efikasnosti. Zato podrška iz EU fondova, Plana rasta i budućih instrumenata mora biti dostupna, jednostavna i razumljiva upravo onima kojima je najpotrebnija”, predočeno je.
Privredna komora Crne Gore, u okviru kontinuiranog informisanja privrede o integracionim procesima, izradila je projekat pripreme crnogorske privrede za buduće članstvo Crne Gore u Evropskoj uniji, zamišljen kao praktičan mehanizam pomoći kompanijama kroz informisanje o obavezama koje proizilaze iz EU članstva, edukacije, sektorske analize, procjenu troškova usklađivanja i EU fondove i bolje povezivanje sa evropskim programima i partnerima.
„Naš cilj je da svaka crnogorska kompanija na vrijeme dobije informaciju i razumije šta članstvo donosi, koje standarde mora ispuniti, koje koristi ima i kako da te promjene pretvori u novu konkurentsku prednost”, rekao je Radovanović.
Skup su, kako je saopšteno, otvorili predsjednik EESC Séamus Boland i komesarka za proširenje Marta Kos, nakon čega je uslijedila panel diskusija na temu „Izgradnja sigurnije, otpornije i bezbjedne Evrope”.
Učesnici su istakli da su bezbjednost i otpornost Evropske unije i njenih država članica sve više međusobno povezane sa bezbjednošću i otpornošću zemalja obuhvaćenih procesom proširenja i susjednih država, koje se suočavaju s mnogim istim globalnim krizama i sistemskim izazovima.
“Podrška državama kandidatima i potencijalnim kandidatima u jačanju pripravnosti, upravljanja krizama i demokratskih institucija stoga neposredno doprinosi kolektivnoj stabilnosti i bezbjednosti Unije. Kroz tješnju saradnju u predviđanju, sprečavanju i odgovoru na prijetnje, uključujući hibridne i sajber prijetnje te strano manipulisanje informacijama, proces proširenja doprinosi jačanju zajedničke otpornosti, uz istovremeno učvršćivanje demokratskog upravljanja”, ukazano je.
Iz PKCG je ocijenjeno da je pristup koji uključuje cjelokupno društvo, odnosno javne institucije, organizacije civilnog društva i socijalne partnere, od suštinskog značaja za zaštitu demokratskih vrijednosti, osnaživanje građana i očuvanje bezbjednosti, slobode i prosperiteta Evrope u okviru proširene Evropske unije.
