Prošlo je više od 45 dana otkako je predsjednik SAD Donald Tramp najavio 90-dnevnu pauzu u trgovinskom ratu koji je pokrenuo protiv partnera širom svijeta, ali se čini da se pregovori između EU i SAD nisu pomjerili ni za pedalj u tom periodu, piše Euronews.
Nedjelju dana nakon što su obije strane razmijenile pisma sa svojim ponudama, Tramp je na svojoj društvenoj mreži Truth zaprijetio uvođenjem “direktnih carina od 50 odsto Evropskoj uniji” počev od 1. juna 2025.
“Evropska unija, koja je osnovana prvenstveno s ciljem da iskoristi Sjedinjene Države u trgovini, veoma je teška za saradnju”, napisao je Tramp i dodao: “Njihove moćne trgovinske barijere, PDV porezi, smiješne korporativne kazne, netarifne trgovinske prepreke, monetarne manipulacije, nepravedne i neosnovane tužbe protiv američkih kompanija i još mnogo toga, doveli su do trgovinskog deficita sa SAD od preko 250.000.000 dolara godišnje, broj koji je potpuno neprihvatljiv”.
EU je oduvijek odbacivala američke proračune trgovinskog deficita, ističući suficit SAD u sektoru usluga, te zaključujući da EU ima trgovinski suficit od najviše 50 milijardi eura.
Trenutno SAD primenjuju carine od 25 odsto na aluminijum, čelik i automobile iz EU, kao i univerzalne carine od 10 odsto na sve uvozne proizvode iz EU.
Pozicije drastično udaljene
Prošle nedjelje, Evropska komisija, koja u ime 27 država članica vodi pregovore o trgovinskim sporazumima, primila je pismo od američke administracije, na koje je i odgovorila.
Zvaničnici koji su imali uvid u obije ponude ocijenili su da su male šanse da pregovori napreduju do kraja 90-dnevnog roka, ne samo zato što su SAD zauzete brojnim pregovorima sa partnerima širom svijeta, već i zato što su ponude dvije strane drastično udaljene.
EU predlaže ukidanje carina na sve industrijske proizvode, kao i kupovinu američkog tečnog prirodnog gasa, vještačke inteligencije i neosetljivih poljoprivrednih proizvoda kao što je soja. Takođe se nada da bi njen predlog o saradnji sa američkom administracijom po pitanju zajedničkih problema u vezi sa Kinom, poput prekomernih kapaciteta, mogao doprinijeti napretku pregovora.
Diplomatski izvori su za Euronews rekli da postoje male šanse da se EU vrati na nivo carina koji je postojao pre Trampovog trgovinskog rata, iako većina država članica EU još uvek gaji tu nadu.
Šta ako pregovori propadnu?
Sama Komisija je predložila paket kontramera vredan 95 milijardi eura kako bi “ponovo uspostavila ravnotežu” u trgovinskim odnosima ako pregovori propadnu.
Ovaj paket bi se nadovezao na prvu listu američkih proizvoda vrijednih 21 milijardu eura na koje bi bile uvedene carine EU, a koja je bila suspendovana nakon što je Tramp najavio primirje.
Maroš Šefčovič je tri puta putovao u Vašington kako bi se sastao sa američkim kolegama Hauardom Lutnikom i trgovinskim predstavnikom SAD Džejmisonom Gririjem.
EU se nada da bi SAD mogle pokazati spremnost za pomak tako što bi pristale na sastanak između Šefčoviča i američkih kolega u junu, povodom sastanka OECD-a u Parizu, na evropskom tlu.
Već nedjeljama Komisija tvrdi da se sastanci odvijaju na “tehničkom” nivou između dve strane Atlantika. Međutim, stvarni pregovori još nisu započeli.
