Najava kompanije Folksvagen da bi mogla da ukine oko 100.000 radnih mjesta i zatvori pojedine fabrike otvorila je novu raspravu o stanju evropske industrije.

U uredničkom komentaru britanskog lista Gardijan ocjenjuje se da ova kriza predstavlja upozorenje ne samo za Njemačku već i za cijelu Evropsku uniju, koja se suočava sa rastućom konkurencijom iz Kine, američkim carinama i sopstvenim ekonomskim slabostima.

Pozivajući se na analizu Centra za evropske reforme, Gardijan navodi da kineski suficit u trgovini prerađivačkom industrijom sa Evropskom unijom danas približno odgovara godišnjem bruto domaćem proizvodu Italije i da nastavlja da raste oko 30 odsto godišnje. Prema toj analizi, Evropi, a posebno Njemačkoj, prijeti deindustrijalizacija ukoliko ne promijeni dosadašnji pristup.

Kriza je posebno pogodila automobilsku industriju, koja predstavlja jedan od stubova njemačke privrede. Direktno i indirektno, ovaj sektor obezbjeđuje oko tri miliona radnih mjesta u Njemačkoj. Gardijan navodi da se evropski proizvođači električnih automobila suočavaju sa snažnom konkurencijom kineskih kompanija, koje imaju podršku državnih subvencija. Istovremeno, američke carine koje je uveo predsjednik SAD Donald Tramp dovele su do pada izvoza njemačkih automobila u Sjedinjene Američke Države, dok je kinesko tržište postalo znatno manje dostupno evropskim proizvođačima.

Pored spoljnog pritiska, Folksvagen je priznao da se suočava i sa visokim troškovima poslovanja i tehnološkim zaostajanjem u pojedinim segmentima razvoja. Slični izazovi prisutni su i u evropskoj hemijskoj i vazduhoplovnoj industriji, dok Evropska unija još pokušava da usaglasi zajedničku strategiju za zaštitu ključnih proizvodnih sektora.

Evropski komesar za industriju Stefan Sežurne ocijenio je najavljene otkaze u Folksvagenu kao ozbiljan signal da je neophodno hitno zaštititi evropsko tržište od, kako je rekao, nepoštenih globalnih tržišnih praksi.

Jedan od ključnih instrumenata trebalo bi da bude Zakon o ubrzanju industrije, kojim su predviđene milijarde eura subvencija i podsticaja evropskim proizvođačima. Međutim, kako podsjeća Gardijan, njegovo usvajanje kasni i malo je vjerovatno da će biti završeno prije kraja godine.

Gardijan ocjenjuje da određene rezerve prema snažnijoj evropskoj industrijskoj politici dolaze upravo iz Njemačke, koja zbog svoje izvozne orijentacije strahuje od mogućih trgovinskih protivmjera. Istovremeno, kancelar Fridrih Merc predstavio je paket ekonomskih mjera koji podrazumijeva smanjenje administrativnih prepreka, izmjene pojedinih radnih propisa i povećanje starosne granice za odlazak u penziju.

Prema ocjeni uredništva britanskog lista, takve mjere nijesu dovoljne da odgovore na izazove sa kojima se evropska industrija trenutno suočava. Evropa mora da reaguje Gardijan zaključuje da Evropska unija više ne može da računa na lak pristup američkom tržištu, dok slaba domaća tražnja dodatno otežava položaj evropskih proizvođača.

ist smatra da EU raspolaže instrumentima za jačanje sopstvene industrije, ali da je potrebno hitno usvojiti mjere koje će omogućiti zaštitu evropskih kompanija od nelojalne konkurencije i očuvanje proizvodnje. U zaključku uredničkog komentara upozorava se da bi nastavak gašenja radnih mjesta i pad životnog standarda mogli dodatno da podstaknu društveno nezadovoljstvo i jačanje krajnje desnice širom Evrope.

Prošle sedmice radnici Folksvagena protestovali su na 18 lokacija širom Njemačke zbog najavljenih otpuštanja. Gardijan ocjenjuje da njihova borba prevazilazi okvire jedne kompanije i predstavlja upozorenje da Brisel i vlade država članica više ne mogu da odlažu donošenje odlučnijih industrijskih mjera.

(NIN)