Realizacija Kapitalnog budžeta Crne Gore u 2025. godini dostigla je visok nivo izvršenja, a prema podacima iz Izvještaja o realizaciji, do kraja četvrtog kvartala potrošeno je ukupno 223,18 miliona eura, odnosno 80 odsto od zakonom planiranog iznosa.
Najveći dio sredstava finansiran je iz opštih prihoda budžeta, iz kojih je izdvojeno 201,32 miliona eura, što predstavlja 106 odsto u odnosu na plan, odnosno oko 11,3 miliona eura više od inicijalno predviđenih 190 miliona. Dodatno, 15,01 milion eura obezbijeđen je iz namjenski ugovorenih kredita, dok je 5,19 miliona eura finansirano kroz EU donacije u okviru IPA projekata, a 1,6 miliona eura iz ostalih donacija.
Najveći obim realizacije zabilježen je kod projekata koje sprovodi Ministarstvo javnih radova, nasljednik nekadašnje Uprave za kapitalne projekte. Za ove namjene isplaćeno je 123,23 miliona eura, odnosno 107 odsto planiranog iznosa. Od toga je iz opštih budžetskih prihoda utrošeno 115,77 miliona eura, što je oko dva miliona više nego godinu ranije.
S druge strane, projekti koje realizuje Uprava za saobraćaj ostvarili su niži stepen realizacije. Ukupna potrošnja iznosila je 99,39 miliona eura, odnosno 60 odsto od planiranih 165 miliona eura. Iz kreditnih sredstava iskorišćeno je 13,84 miliona eura, što je za više od deset miliona manje u odnosu na prethodnu godinu.
Međutim, kada se izuzme 105 miliona eura planiranih za autoput i brze saobraćajnice, čiju realizaciju vodi „Monteput“, potrošnja iz opštih prihoda budžeta iznosila je 82,97 miliona eura, odnosno čak 138 odsto u odnosu na plan, što je za 18,32 miliona eura više nego u prethodnoj fiskalnoj godini.
U segmentu strateške infrastrukture nastavljene su aktivnosti na izgradnji autoputa Bar–Boljare. Državna kompanija Monteput DOO tokom 2024. godine sprovela je kompletnu tendersku proceduru za dionicu Mateševo–Andrijevica po modelu „projektuj i izgradi“, a dokumentacija je u decembru dostavljena Evropskoj banci za obnovu i razvoj (EBRD) na odobrenje. Istovremeno je završena i procedura izbora konsultanta za stručni nadzor nad projektovanjem i izvođenjem radova, koju je EBRD već odobrio.
Zaključeni su i ugovori za izradu idejnih rješenja za preostale dionice autoputa Bar–Boljare, uključujući pravce Andrijevica–Boljare, Smokovac–Tološi, Tološi–Virpazar i Virpazar–Bar, čime se nastavlja priprema kompletne mreže buduće autoceste kroz Crnu Goru.
Paralelno s infrastrukturnim ulaganjima, Ministarstvo finansija radi na unapređenju sistema upravljanja javnim investicijama. U toku je uspostavljanje novog informacionog sistema PIMIS, kao i razvoj softverske platforme „Mapa javnih investicija“, čiji je cilj veća transparentnost i efikasnije praćenje trošenja javnog novca namijenjenog kapitalnim projektima.
(Bankar.me)
