Prije nego što Velje Brdo zaista postane gradilište, država mora da riješi ono bez čega nema novog naselja – vodu, kanalizaciju, struju, saobraćajnice i zaštitu prostora. To proizlazi iz urbanističko-tehničkih uslova koje je Ministarstvo prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine 15. maja 2026. izdalo Ministarstvu javnih radova za blok A1 na Veljem Brdu, a u kojima su objedinjeni i uslovi Agencije za zaštitu životne sredine, Uprave za vode, Vodovoda i kanalizacije Podgorica i CEDIS-a.
Projekat Velje Brdo dobio je važan administrativni korak kroz izdavanje urbanističko-tehničkih uslova za blok A1, ali dokumentacija pokazuje da se prije početka ozbiljne gradnje mora riješiti niz infrastrukturnih i tehničkih pitanja. Riječ je o prostoru na kojem su planirani višeporodični stambeni objekti, objekti sa djelatnostima, saobraćajnice i prateća infrastruktura.
Prema urbanističkim parametrima, u ovom bloku predviđena je gradnja 557 stanova i 1.236 parking mjesta. Međutim, ključni dio dokumenta nije samo broj stanova, već lista uslova koji moraju biti ispunjeni da bi buduće naselje moglo da funkcioniše.
Jedan od najvažnijih djelova odnosi se na vodovodnu i kanalizacionu infrastrukturu. Iz tehničkih uslova Vodovoda i kanalizacije Podgorica proizlazi da na predmetnoj lokaciji i njenom širem području nema izvedene hidrotehničke infrastrukture koja je u nadležnosti tog društva, pa samim tim nema ni uslova za priključenje planiranog bloka objekata.
Trajna priključenja na vodovodnu i kanalizacionu mrežu, kako je navedeno u uslovima, biće moguća tek nakon izgradnje vodovodne i kanalizacione mreže u naselju Velje Brdo i njenog povezivanja na gradski vodovodni i kanalizacioni sistem.
To znači da se Velje Brdo ne može posmatrati samo kao stambeni projekat, već kao mnogo širi infrastrukturni zahvat. Prije useljenja budućih stanara moraće da se riješi pitanje snabdijevanja vodom, odvođenja otpadnih voda, atmosferske kanalizacije i povezivanja sa postojećim sistemima Glavnog grada.
U dokumentaciji se navodi i da je u toku izrada nove Studije izvodljivosti vodosnabdijevanja, odvođenja i prečišćavanja otpadnih i atmosferskih voda Glavnog grada Podgorice. Posebno je važno što se ukazuje da se u postojećoj studiji iz 2011. godine nije razmatrao razvoj grada u pravcu izgradnje novog naselja sa potencijalno velikim brojem stanova.
Uslove je dala i Uprava za vode, koja je utvrdila vodne uslove za izradu tehničke dokumentacije. Među uslovima se navodi da je za izgradnju i proširenje naselja Velje Brdo neophodna izgradnja i puštanje u funkciju primarne mreže fekalne kanalizacije sa priključkom na centralno postrojenje za prečišćavanje otpadnih voda. Sanitarne otpadne vode iz domaćinstava, javnih objekata i privrednih sadržaja moraju se odvoditi zatvorenim sistemom do mjesta priključenja na primarnu gradsku kanalizacionu mrežu.
Poseban segment odnosi se i na atmosfersku kanalizaciju. Atmosferske vode sa saobraćajnica i ostalih površina moraju se tretirati na način koji zadovoljava propisane parametre kvaliteta prije ispuštanja iz sistema.
Ni elektroenergetska infrastruktura nije samo tehnički detalj. CEDIS je izdao uslove za priključenje planiranih objekata na distributivni sistem, a dokumentacija predviđa buduću trafostanicu 10/0,4 kV, kablovske veze i priključenje na distributivnu mrežu u skladu sa Generalnom urbanističkom razradom Velje Brdo.
Još jedan važan detalj je zaštita životne sredine. Agencija za zaštitu životne sredine utvrdila je da je za ovaj projekat neophodno sprovesti postupak procjene uticaja na životnu sredinu, između ostalog zbog toga što projekat uključuje ukupno 1.236 parking mjesta. To ne znači da je uticaj već utvrđen, već da projekat mora proći dodatnu proceduru pred nadležnim organom.
Zbog toga se urbanističko-tehnički uslovi za blok A1 mogu čitati i kao mapa obaveza koje državu i nadležne institucije čekaju prije nego što Velje Brdo zaista postane gradilište. Stanovi su planirani, urbanistički okvir je postavljen, ali ključni izazov biće izgradnja infrastrukture koja treba da prati najavljeni razvoj.
Za građevinski sektor i tržište nekretnina, Velje Brdo može biti jedan od najvažnijih projekata u Podgorici. Ipak, dinamika njegove realizacije zavisiće od toga koliko brzo će biti riješena pitanja vodovoda, kanalizacije, struje, saobraćaja i zaštite prostora.
Drugim riječima, Velje Brdo jeste ušlo u novu fazu pripreme, ali dokumentacija jasno pokazuje da pravi posao tek počinje. Prije prvih stanova moraće da se izgradi ono što čini osnovu svakog funkcionalnog naselja – infrastruktura.
(Bankar)
