Na Žabljaku se u penziju ne odlazi da bi se stalo. Odlazi se da bi se radilo sporije, pametnije i sa više iskustva – ali i sa željom da se ostane vidljiv i koristan dio zajednice. Upravo zato projekat SILVER UP stavlja fokus na penzionere kao aktivne članove zajednice.
Cilj projekta je jačanje politika regionalnog razvoja i promocija srebrne ekonomije – inovatnih rješenja i usluga za starije osobe, kako bi se unaprijedio kvalitet života, podstakao ekonomski rast i povećala privlačnost regiona pogođenih odlaskom i starenjem stanovništva.
Projekat SILVER UP Opština Žabljak realizuje u okviru programa Interreg Europe, u partnerstvu sa osam međunarodnih partnera iz Portugala, Belgije, Mađarske, Letonije, Poljske, Italije, Srbije i Crne Gore.
“U okviru projekta sprovedena je anketa među stanovnicima Žabljaka, koji imaju status penzionera, različitih obrazovnih i profesionalnih profila. Rezultati ankete ukazuju na jasne potrebe, ali i na veliki neiskorišćeni potencijal starije populacije. Većina ispitanika u penziju je otišla kao radnik, najčešće nakon dugog radnog vijeka u administraciji, trgovini, ugostiteljstvu, industriji, saobraćaju i javnim službama. Gotovo 95 odsto njih penzionisano je u Crnoj Gori, a starosna granica za odlazak u penziju varira – od prijevremenog penzionisanja u ranim pedesetim godinama do rada i nakon 65. godine”saopšteno je iz Opštine Žabljak.
Skoro polovina ankteriranih izjavili su da su nastavili da rade nakon odlaska u penziju, bilo kroz privatne poslove, povremeni rad, porodični biznis ili samostalne aktivnosti. To jasno pokazuje da stariji građani i dalje žele i mogu da doprinose društvu, ali često bez sistemske podrške.
Slobodno vrijeme penzioneri najčešće provode sa porodicom, posebno sa unucima, u šetnji, kućnim poslovima, baštovanstvu ili laganim hobijima poput pletenja i ribolova. Ipak, značajan broj ispitanika ističe da im nedostaje više društvenih i kulturnih sadržaja – organizovanih
okupljanja, radionica, projekcija filmova i prostora namijenjenih isključivo penzionerima.
“Kada je riječ o ekonomskom položaju, gotovo polovina ispitanika smatra da im se finansijska situacija pogoršala nakon odlaska u penziju. Troškovi ljekova predstavljaju poseban problem, jer mnogi ne mogu redovno da priušte terapije koje nijesu u potpunosti pokrivene zdravstvenim osiguranjem. Pojedini penzioneri navode da mjesečno izdvajaju i do 200 eura za ljekove, što
ozbiljno opterećuje kućni budžet”, navodi se u saopštenju.
Pored toga, zdravstveni sistem je još jedna oblast u kojoj ispitanici vide ozbiljne nedostatke. Najčešće se pominje manjak ljekara u žabljačkom Domu zdravlja, posebno specijalista, nedovoljna opremljenost. Iako većina ima formalni pristup zdravstvenim ustanovama, mnogi su
prinuđeni da se liječe privatno. Ono što je u anketi posebno vrijedno jesu prijedlozi koje penzioneri upućuju lokalnim samoupravama: otvaranje klubova za penzionere, organizovanje edukativnih i međugeneracijskih radionica, sajmova domaćih proizvoda, kao i uvođenje mentorskih programa u kojima bi stariji prenosili znanje i iskustvo mlađima. Time bi se, kako navode, poboljšao njihov kvalitet života,
ali i ojačala društvena kohezija.
Na kraju, rezultati ankete jasno poručuju – penzioneri ne traže samo veću materijalnu sigurnost, već i vidljivost, poštovanje i priliku da ostanu aktivni članovi zajednice. Srebrna generacija ima znanje, iskustvo i volju, a na društvu i institucijama je da te resurse prepoznaju i uključe.
Upravo kroz projekat SILVER Up imamo mogućnost da sprovedemo predloge naših penzionera, ali i omogućimo aktivno uključivanje u društvene, edukativne i tehnološke aktivnosti, unapređujući njihovu socijalnu uključenost i kvalitet života, poručuju u opštini Žabljak
