Dodaje da udio eura u širokom skupu pokazatelja međunarodne upotrebe porastao je na oko 20 odsto, nastavljajući postepen, ali stabilan uzlazni trend koji se bilježi od ruske aneksije Krima 2014. godine.
U 2025. godini izdavanje međunarodnog duga u eurima dostiglo je najviši nivo od uvođenja jedinstvene valute, uz rast od oko 30 odsto u odnosu na 2024. godinu. Euro je, kako se navodi, prvi put postao i vodeća valuta na međunarodnom tržištu zelenih i održivih obveznica, dok su prilivi stranih portfeljskih investicija u eurozonu bili blizu istorijskih maksimuma.
Iz ECB-a, međutim, upozoravaju da se istovremeno pojavljuju i znaci ranjivosti. Centralne banke nastavile su da povećavaju zalihe zlata usljed trajnih geopolitičkih tenzija, dok su pojedine zemlje unaprijedile alternativne sisteme prekograničnih plaćanja, uključujući one zasnovane na digitalnim tehnologijama. Takvi trendovi, prema ocjeni ECB-a, ukazuju na sve veću fragmentaciju međunarodnog monetarnog sistema.
Predsjednica ECB-a Kristin Lagard poručila je da postoji prostor da euro poveća svoju globalnu privlačnost, ali pod uslovom da evropski kreatori politika stvore neophodne uslove i pretoče riječi u djela.
„Da bi se to dogodilo, tri stuba koja podupiru globalni potencijal eura — ekonomska otpornost, pravni i institucionalni integritet i geopolitički kredibilitet — moraju biti ojačana“, navela je Lagard.
ECB ocjenjuje da eurozona, kako bi euro prerastao u istinski globalnu međunarodnu valutu, mora razviti dublja i likvidnija tržišta kapitala. Kao ključni koraci ističu se dovršetak unije štednje i investicija u ambicioznom roku, kao i zajedničko finansiranje javnih dobara, što bi moglo pomoći uspostavljanju sigurnog i likvidnog fonda javnog duga Evropske unije.
Očuvanje povjerenja investitora u institucije i politike koje podupiru euro, uključujući poštovanje vladavine prava, ostaje presudno za globalnu privlačnost evropske valute.
ECB navodi da međunarodnu ulogu eura podržava na tri načina: kroz nezavisnost i mandat očuvanja stabilnosti cijena, obezbjeđivanjem da novac centralne banke ostane pouzdano sidro stabilnosti u doba digitalnih plaćanja, kao i pružanjem zaštitne likvidnosti centralnim bankama širom svijeta putem unaprijeđene repo linije Eurosistema, EUREP.
Član Izvršnog odbora ECB-a Pjero Cipolone kazao je da centralna banka ima koherentnu strategiju za modernizaciju načina na koji obezbjeđuje eure građanima, finansijskim institucijama i globalno.
„Naš cilj je jasan: obezbijediti da naša zajednička valuta ostane kamen temeljac stabilnosti i podržava ekonomski prosperitet Evrope“, poručio je Cipolone.
Bankar.me
