Mladi u Crnoj Gori sve više koriste bankarske i digitalne finansijske usluge, ali njihovo znanje o rizicima i osnovnim finansijskim konceptima ne prati taj trend, pokazuje istraživanje Centra za ekonomske i evropske studije (CEES).
Jaz između korišćenja i znanja
Istraživanje sprovedeno u martu 2026. godine na uzorku od 1008 mladih uzrasta od 15 do 25 godina ukazuje na izražen nesklad između upotrebe finansijskih alata i razumijevanja njihovog funkcionisanja.
Kako je pojasnila Nina Vujošević ispred CEES-a, mladi su aktivno uključeni u finansijski i digitalni sistem, ali bez adekvatnog razumijevanja rizika i ključnih finansijskih principa.
Sličnu ocjenu iznijela je i Hakile Resulbegović, naglašavajući da korišćenje finansijskih usluga raste brže od nivoa znanja.
Više od polovine traži dodatnu edukaciju
Podaci pokazuju da 57,4% mladih od 18 do 25 godina i 61,9% srednjoškolaca smatra da je potrebno više edukacije iz finansijske i digitalne pismenosti.
Najveće interesovanje mladi iskazuju za teme:
- zaštite od online finansijskih prevara
- digitalnog bankarstva i online plaćanja
- upravljanja ličnim budžetom
Ovi rezultati ukazuju na snažnu podršku uvođenju finansijske i digitalne pismenosti u obrazovni sistem.
Umjeren nivo znanja i zabrinjavajuća finansijska otpornost
Kompozitni indeks finansijskog znanja kod mladih od 18 do 25 godina iznosi 59,6, dok je kod mlađe populacije 52,5. Istovremeno, indeks digitalne bezbjednosti iznosi 61,3, odnosno 57,9.
Posebno zabrinjava podatak da čak 42% mladih ne bi moglo da pokrije neočekivani trošak u visini jednog mjesečnog prihoda, što ukazuje na nizak nivo finansijske otpornosti.
Važan signal za javne politike
Iz Centar za građansko obrazovanje poručuju da ovakvi nalazi predstavljaju važnu osnovu za unapređenje obrazovnih i ekonomskih politika.
Kako je istakao Petar Đukanović, jačanje finansijskih i digitalnih kompetencija mladih ključno je za izgradnju stabilnijeg i odgovornijeg društva.
Projekat uz podršku EU
Istraživanje je realizovano u okviru projekta „Digitalna bezbjednost za veću finansijsku inkluziju mladih“, koji sprovodi CEES uz podršku Evropske unije i partnerskih organizacija.
