Tržište kriptovaluta prolazi kroz jedno od najturbulentnijih razdoblja u svojoj istoriji. Nakon što je 6. oktobra 2025. dostigao vrtoglavu cijenu od 126.272 dolara, bitcoin je ušao u silaznu putanju koja je kulminirala početkom februara 2026. godine, kada se njegova vrijednost strmoglavila za gotovo 50 odsto, dotaknuvši dno malo iznad 60.000 dolara. Cjelokupno tržište slijedilo je taj pad, pri čemu je izbrisano više od dva biliona dolara vrijednosti, a popularni Indeks straha i pohlepe (Fear & Greed Index) pao je na nivo 11, što označava „ekstremni strah“ među ulagačima. Iako se cijena u međuvremenu blago stabilizovala na nivou od oko 68.000 dolara, neizvjesnost i dalje vlada, a ključno pitanje koje svi postavljaju jeste da li je ovo tek privremena korekcija ili početak dugotrajnog medvjeđeg tržišta.
Ovaj drastičan pad nije posljedica jednog izolovanog događaja, već rijetke i razorne konvergencije makroekonomskih, geopolitičkih i strukturnih faktora. Prvi udarac stigao je odlukom administracije američkog predsjednika Trumpa o uvođenju globalne carinske stope od 15 odsto, što je izazvalo strah od inflacije i usporavanja globalnog rasta. To je podstaklo ulagače na bijeg iz rizične imovine, a kriptovalute su, kao najosjetljivije, prve bile na udaru. Dodatni pritisak stvorila je eskalacija sukoba na Bliskom istoku, koja je kapital usmjerila ka tradicionalnim sigurnim utočištima poput zlata i američkog dolara. Istovremeno, bitcoin je pokazao snažnu korelaciju s američkim tehnološkim dionicama. Kada je lošiji kvartalni izvještaj Microsofta pokrenuo rasprodaju na Nasdaq berzi, pad se direktno prelio na kripto tržište, uništavajući tezu o bitcoinu kao „digitalnom zlatu“ i zaštiti od tržišnih turbulencija.
Unutar samog kripto ekosistema, situaciju su dodatno pogoršale masovne likvidacije pozicija s polugom. Samo tokom takozvanog „10/10 kraha“ u oktobru 2025. godine, u jednom danu likvidirano je više od 19 milijardi dolara, što je najveći takav događaj u istoriji. Taj scenario, iako u manjem obimu, ponovio se i početkom februara, kada su kaskadne likvidacije izbrisale milijarde dolara u samo nekoliko sati, pretvarajući običnu korekciju u potpuni slom. Ove likvidacije bile su dodatno pojačane strukturnom promjenom koja je definisala ovaj pad, a to je preokret u ponašanju institucionalnih ulagača. Nakon što su tokom 2025. godine osiguravali stabilnu potražnju, američki spot Bitcoin ETF-ovi zabilježili su pet uzastopnih sedmica odljeva, s ukupno povučenih 3,8 milijardi dolara početkom 2026. godine. Time je nestala ključna kupovna podrška koja je ranije ublažavala padove.
Konačni tehnički signal koji je potvrdio ulazak u medvjeđe tržište bio je pad cijene bitcoina ispod ključnog 365-dnevnog pomičnog prosjeka, nivoa koji je služio kao čvrsta podrška tokom cijelog rasta od 2023. do 2025. godine. Taj tehnički proboj, u kombinaciji s masovnim odljevima i negativnim makroekonomskim okruženjem, stvorio je ono što mnogi analitičari danas nazivaju „savršenom olujom“. Scenario u kojem su se istovremeno poklopili trgovinski rat, geopolitičke tenzije, slom tehnološkog sektora, rekordne likvidacije i bijeg institucija stvorio je negativnu povratnu spregu koja je tržište gurnula u duboku krizu.
Znakovi iscrpljenosti ili tek početak kraja?
Ipak, uprkos pesimističnoj slici, detaljnija analiza podataka otkriva i neke suptilne znakove koji bi mogli upućivati na to da je najgore možda prošlo. Iako su ETF-ovi zabilježili značajne odljeve, intenzitet prodaje drastično se smanjio, a u posljednjoj sedmici februara zabilježen je čak i prvi sedmični priliv nakon više od mjesec dana. Podaci s blockchaina takođe pokazuju da su dugoročni držaoci bitcoina značajno usporili prodaju, dok su takozvani „kitovi“, odnosno adrese s velikim količinama bitcoina, iskoristili niske cijene za jednu od najvećih akumulacija u posljednjih nekoliko godina. Ti podaci sugerišu da su slabije ruke istisnute s tržišta, dok iskusniji ulagači vide priliku za kupovinu.
Pitanje „da li je kripto mrtav“ ponovo je postalo aktuelno, kao i tokom svakog prethodnog ciklusa pada. Međutim, temelji industrije danas su znatno čvršći. Spot ETF-ovi i dalje upravljaju s više od 150 milijardi dolara imovine, a velike korporacije poput Strategyja nastavljaju s kupovinom uprkos padu. Analitičari su podijeljeni oko budućnosti, s prognozama koje se kreću od daljnjeg pada prema 38.000 dolara pa sve do oporavka i novog rekorda od 150.000 dolara do kraja godine. Ono što je sigurno jeste da je era lakog i brzog bogaćenja, barem za ovaj ciklus, vjerovatno završena. Tržište je ušlo u fazu, kako je rekao jedan analitičar, „strukturne zrelosti“, u kojoj će opstati samo najdisciplinovaniji i najinformisaniji ulagači.
