Godine 1909. njujorški Metropolitan Life Tower postao je najviša zgrada na svijetu, sa 700 stopa*. Nešto više od jednog vijeka kasnije, Burj Khalifa u Dubaiju dostigla je 2.717 stopa, gotovo četiri puta više.

Vremenska linija u nastavku prikazuje svaku zgradu koja je nosila titulu najviše na svijetu od 1909. godine, koristeći najnovije dostupne podatke Savjeta za vertikalni urbanizam (CVU).

Prema metodologiji CVU-a, zgrade moraju imati spratove, čime su isključene strukture kao što su CN Tower u Torontu i Stratosphere u Las Vegasu. Visina se mjeri do arhitektonskog vrha, uključujući tornjeve, ali isključujući odvojive antene, jarbole za zastave ili znakove.

Njujorški bum nebodera

Tokom većeg dijela 20. vijeka, najviša zgrada na svijetu nalazila se u SAD-u. Njujork je posebno držao primat, jer je Velika jabuka od 1909. do 1972. nizala jedno za drugim arhitektonska čuda u oblasti nebodera.

Metropolitan Life Tower, izgrađen u njujorškom kvartu Flatiron, dostigao je 700 stopa 1909. godine. Za nekoliko godina nadmašila ga je zgrada Woolworth u Tribeci, visoka 792 stope, koja je i sama izgubila titulu krajem dvadesetih godina prošlog vijeka dolaskom art deko ikone poznate kao Chrysler Building, visoke 1.046 stopa.

Tabela u nastavku prikazuje najviše zgrade na svijetu između 1909. i 2026. godine.

Chrysler Building, koja se nalazi u istočnom Midtownu, otvoren je 1930. godine kao prvi supervisoki neboder na svijetu. U to vrijeme investitori su se utrkivali ko će izgraditi najvišu zgradu na svijetu, a Chrysler Building je čuveno nadmašio rivalski 40 Wall Street tako što je tajno sastavio toranj visok 125 stopa unutar zgrade, prije nego što ga je podigao na mjesto nakon završetka 40 Wall Streeta.

Pobjeda Chrysler Buildinga bila je kratkog daha. Godine 1931. otvoren je Empire State Building, visok 1.250 stopa, koji je odmah postao najviša zgrada na svijetu sa značajnom prednošću. Međutim, usporavanje ekonomije u vrijeme Velike depresije dovelo je do izuzetno niske popunjenosti novog supervisokog nebodera, koji je sredinom tridesetih godina popularno nazivan „Empty State Building“.

Bliznakinje i povratak Čikaga

Empire State Building zadržao je svoju poziciju do završetka izgradnje Bliznakinja u njujorškom Finansijskom distriktu 1972. godine. Tada je One World Trade Center, poznat kao Sjeverna kula, preuzeo titulu sa više od 1.368 stopa, nekoliko stopa viši od Južne kule. Obje kule kasnije su uništene u napadima 11. septembra 2001. godine.

Čikago, mjesto rođenja modernog nebodera, ponovo se pojavio kao dominantan igrač u izgradnji visokih zgrada otvaranjem Sears Towera 1974. godine, visokog 1.451 stopu, nazvanog po maloprodajnoj kompaniji čije je sjedište bilo u toj zgradi. Zgrada je držala titulu najviše na svijetu skoro četvrt vijeka, iako je tokom 2000-ih preimenovana po britanskom osiguravajućem brokeru Willis Group Holdings.

Krajem devedesetih godina, Petronas Towers otvoreni su u malezijskoj prijestonici Kuala Lumpuru, sa visinom od 1.483 stope, što je označilo prvi put poslije više decenija da najviša zgrada na svijetu nije bila u Sjedinjenim Državama. Slično kao kod Chrysler Buildinga gotovo 70 godina ranije, tornjevi Petronas Towersa napravili su razliku, na razočaranje stanovnika Čikaga.

Kako je Azija preuzela trku nebodera

Od Petronas Towersa, najviša zgrada na svijetu ostala je u Aziji, iako u različitim regionima. TAIPEI 101, u tajvanskoj prijestonici, držao je titulu nakon završetka 2004. godine, sa visinom od 1.667 stopa. Nekoliko godina kasnije otvorena je Burj Khalifa u Dubaiju, nevjerovatnih 2.717 stopa visoka.

Burj Khalifa je više od 60% viša od TAIPEI 101 i gotovo četiri puta viša od Metropolitan Life Towera, koji je otvoren vijek ranije. Njena duga vladavina kao najviše zgrade na svijetu mogla bi, međutim, biti završena u narednim godinama, jer se još jedan bliskoistočni toranj približava završetku u obližnjoj Saudijskoj Arabiji.

Jeddah Tower, koji će biti prva zgrada na svijetu koja će premašiti visinu od jednog kilometra, prema projekcijama bi mogao biti otvoren već 2028. godine. Izgradnja je počela 2013, ali su je pratile odgode i pauze, a tek je u aprilu 2026. prešla 100. sprat. Kada bude završena, očekuje se da će ovaj mega-visoki neboder dostići 3.300 stopa, što ga čini više od 500 stopa višim od Burj Khalife.

* 1 metar – 3.28 stopa