- Kartice su činile 57 odsto svih bezgotovinskih plaćanja u eurozoni, dok je broj beskontaktnih transakcija porastao gotovo 12 odsto
Građani i kompanije u eurozoni nastavili su ubrzano da prelaze na bezgotovinske načine plaćanja. U drugoj polovini 2025. godine izvršeno je čak 83,5 milijardi bezgotovinskih transakcija, što je za 6,9 odsto više nego u istom periodu prethodne godine, pokazuju najnoviji podaci Evropske centralne banke.
Ukupna vrijednost tih transakcija dostigla je 117,8 biliona eura, uz godišnji rast od 0,8 odsto.
Podaci ECB-a potvrđuju da kartice ostaju ubjedljivo najčešće korišćeni instrument plaćanja u eurozoni. Na njih se odnosilo 57 odsto ukupnog broja bezgotovinskih transakcija, dok su kreditni transferi činili 21 odsto, direktna terećenja 14 odsto, a plaćanja elektronskim novcem šest odsto, prenosi ECB u svom izvještaju „Payments statistics: second half of 2025“.
Preostalih približno jedan odsto odnosio se na čekove, novčane doznake i druge platne usluge.
Beskontaktno postaje standard
Posebno snažan rast zabilježen je kod beskontaktnih plaćanja.
U drugoj polovini 2025. godine evidentirano je 32,9 milijardi beskontaktnih kartičnih transakcija, što je za 11,9 odsto više nego godinu ranije. Njihova ukupna vrijednost porasla je za 12,8 odsto, na oko 900 milijardi eura.
Beskontaktne transakcije činile su čak 85 odsto svih kartičnih plaćanja izvršenih na fizičkim prodajnim mjestima, odnosno 70 odsto njihove ukupne vrijednosti.
Ovi podaci pokazuju da prislanjanje kartice, telefona ili drugog mobilnog uređaja na terminal više nije samo alternativni način plaćanja, već dominantna navika potrošača u eurozoni.
Ukupan broj kartičnih plaćanja u posmatranom šestomjesečnom periodu iznosio je 47,8 milijardi, uz rast od 7,9 odsto. Njihova ukupna vrijednost dostigla je 1,8 biliona eura, dok je prosječna vrijednost jedne transakcije iznosila oko 39 eura.
Od ukupnog broja kartičnih plaćanja, 81 odsto izvršeno je na fizičkim prodajnim mjestima, a 19 odsto na daljinu, putem interneta i drugih kanala za daljinsku komunikaciju.
Svaki stanovnik eurozone u prosjeku ima 2,5 kartica
Na kraju 2025. godine u opticaju je bilo 872,7 miliona platnih kartica, što predstavlja rast od 7,3 odsto u odnosu na kraj 2024.
Kada se taj broj uporedi sa približno 353 miliona stanovnika eurozone, proizlazi da svaki stanovnik u prosjeku raspolaže sa 2,5 platnih kartica.
Istovremeno, infrastruktura za prihvatanje kartica nastavila je da se širi. Broj POS terminala dostigao je oko 25,7 miliona, što je čak 24,6 odsto više nego godinu ranije. Od ukupnog broja terminala, 93 odsto podržavalo je beskontaktne transakcije.
Za razliku od POS mreže, broj bankomata nastavio je da se smanjuje. U eurozoni ih je na kraju druge polovine 2025. bilo oko 248.900, odnosno 1,3 odsto manje nego godinu ranije.
Oko 38 odsto bankomata podržavalo je beskontaktne transakcije.
Kreditni transferi nose najveću vrijednost
Iako kartice dominiraju prema broju transakcija, kreditni transferi imaju ubjedljivo najveći udio u njihovoj ukupnoj vrijednosti.
U drugoj polovini 2025. godine izvršeno je 17,8 milijardi kreditnih transfera, ukupne vrijednosti 108,9 biliona eura. To znači da su kreditni transferi činili čak 92 odsto ukupne vrijednosti svih bezgotovinskih plaćanja.
Razlog za tako visok udio jeste to što se kreditni transferi najčešće koriste za plaćanja većih vrijednosti, uključujući transakcije između kompanija i finansijskih institucija.
Broj direktnih terećenja povećan je za 1,8 odsto, na 11,7 milijardi, dok je njihova vrijednost porasla za 3,4 odsto, na 5,6 biliona eura.
Snažan rast zabilježen je i kod elektronskog novca. Broj tih transakcija porastao je za 10,7 odsto, na 5,1 milijardu, dok je njihova vrijednost povećana za 11,7 odsto, na približno 300 milijardi eura.
Platni sistemi obradili desetine milijardi transakcija
Maloprodajni platni sistemi u eurozoni obradili su tokom druge polovine 2025. godine oko 60,1 milijardu transakcija, ukupne vrijednosti 27,9 biliona eura.
Instant kreditni transferi činili su četvrtinu ukupnog broja kreditnih transfera obrađenih kroz ove sisteme, ali svega osam odsto njihove vrijednosti.
Tri najveća sistema — Mastercard Clearing Management System, STEP2-T i francuski CORE — obradila su 67 odsto ukupnog broja i 63 odsto ukupne vrijednosti transakcija u maloprodajnim platnim sistemima eurozone.
Istovremeno, sistemi za plaćanja velikih vrijednosti izvršili su poravnanje 75,1 milion transakcija, vrijednih čak 213,8 biliona eura. Glavnu ulogu u tom segmentu imali su sistemi T2 i EURO1.
Digitalna plaćanja nastavljaju da mijenjaju tržište
Najnoviji podaci ECB-a potvrđuju da se evropsko tržište plaćanja nastavlja brzo mijenjati.
Rast broja kartičnih i beskontaktnih transakcija, širenje POS infrastrukture i sve veća upotreba instant transfera ukazuju na nastavak digitalizacije platnog prometa.
Istovremeno, pad broja bankomata pokazuje da gotovina postepeno gubi dio nekadašnje uloge u svakodnevnim transakcijama, iako i dalje ostaje značajan način plaćanja u velikom broju evropskih zemalja.
Podaci za drugu polovinu 2025. godine označeni su kao privremeni i mogu biti naknadno revidirani.
Izvor: Evropska centralna banka,
