Neto priliv stranih direktnih investicija u Crnu Goru u prva četiri mjeseca 2026. godine iznosio je 119,3 miliona eura, što je 26,84 odsto manje nego u istom periodu prošle godine, pokazuju preliminarni podaci Centralne banke Crne Gore (CBCG).
Slabiji rezultat prvenstveno je posljedica povećanog odliva kapitala po osnovu otplate međukompanijskih kredita. Ukupan odliv stranih direktnih investicija dostigao je 157,2 miliona eura i bio je 16,73 odsto veći nego godinu ranije.
Istovremeno, ukupan priliv stranih direktnih investicija iznosio je 276,49 miliona eura, što predstavlja pad od 7,14 odsto u odnosu na prva četiri mjeseca 2025. godine.
Podaci, međutim, pokazuju promjenu u strukturi ulaganja. Investicije u domaće kompanije i banke dostigle su 42,43 miliona eura, što je povećanje od 18,77 miliona, odnosno 79,36 odsto na godišnjem nivou. CBCG je ocijenila da je time struktura priliva stranih investicija poboljšana.
Nekretnine i dalje najveća stavka
Najveći dio stranih ulaganja i dalje je usmjeren na kupovinu nekretnina. Po tom osnovu u Crnu Goru je od januara do kraja aprila stiglo 147,4 miliona eura, što je 8,02 odsto manje nego u istom periodu prošle godine.
Investicije u nekretnine činile su 53,31 odsto ukupnog priliva, dok su ulaganja u domaća preduzeća i banke imala udio od 15,35 odsto. Ukupna vlasnička ulaganja iznosila su 189,83 miliona eura i predstavljala 68,66 odsto ukupnog priliva stranih direktnih investicija.
Priliv po osnovu međukompanijskog duga, koji obuhvata kredite i druga dužnička ulaganja između vlasnički povezanih kompanija, smanjen je 22,5 odsto, na 82,46 miliona eura. Ova kategorija činila je 29,82 odsto ukupnog priliva.
Na ostala ulaganja odnosilo se 4,2 miliona eura, odnosno 1,52 odsto ukupnog iznosa.
Nerezidenti povukli 116,8 miliona eura
Od ukupnog odliva, 116,77 miliona eura odnosilo se na povlačenje sredstava koja su nerezidenti prethodno investirali u Crnoj Gori. Ulaganja crnogorskih rezidenata u inostranstvo iznosila su 40,43 miliona eura.
Podaci za period januar–april pokazuju da je ukupna vrijednost stranih ulaganja smanjena umjerenije od neto priliva. Razlog je istovremeni rast odliva, zbog kojeg je razlika između novca koji je ušao u zemlju i kapitala koji je iz nje izašao znatno manja nego prošle godine.
CBCG je navela da su podaci objavljeni u Biltenu 6/2026 preliminarni i da su moguće naknadne korekcije nakon dobijanja konačnih podataka.
Turska privredna komora: odliv SDI ne znači smanjeno interesovanje
Prema podacima CBCG Turska je u periodu od 1. januara do 30. aprila 2026. bila zemlja prema kojoj je registrovan najveći odliv stranih direktnih investicija (SDI) iz Crne Gore, u ukupnom iznosu od 26,03 miliona eura.
Prema analizi Turske privredne komore u Crnoj Gori TurkCham, struktura odliva pokazuje da se najveći dio odnosi na povraćaj stranog kapitala koji ne povećava osnovni kapital (interkompanijski dug) u vrijednosti od 21,75 miliona eura, dok se 3,65 miliona eura odnosi na prodaju nekretnina u Crnoj Gori.
“Ovi podaci ne predstavljaju pokazatelj povlačenja investitora sa crnogorskog tržišta niti smanjenja investicionog interesa za Crnu Goru. Naprotiv, riječ je o statističkoj kategoriji koja obuhvata različite finansijske transakcije, uključujući povrat sredstava između povezanih kompanija, prodaju nekretnina ili druge oblike smanjenja prethodno realizovanih investicija. Centralna banka Crne Gore ove tokove evidentira u okviru finansijskog računa platnog bilansa, u skladu sa međunarodnom metodologijom za praćenje stranih direktnih investicija”, piše u saopštenju.
Dodaju da, nakon Turske, najveći registrovani odliv zabilježen je prema Srbiji sa 22,69 miliona eura, zatim prema Ujedinjenim Arapskim Emiratima (17,35 miliona eura), Holandiji (14,44 miliona eura), Bosni i Hercegovini (9,43 miliona eura) i Hrvatskoj (8,08 miliona eura).
(Bankar)
