Predsjednik Donald Tramp je u četvrtak još jednom jasno pokazao prezir prema predsjedniku Federalnih rezervi Džeromu Pauelu, idući toliko daleko da je rekao da “otkaz ne može doći dovoljno brzo”, te dodao na jednom događaju u Ovalnom kabinetu da će Puel “vrlo brzo biti vani” ako on to bude želio.
Iako mnogi stručnjaci tvrde da predsjednik zapravo nema ovlašćenje da smijeni šefa Fed-a zbog neslaganja u vođenju politike, Tramp je više puta pokazao da je spreman da prekine s normama i presedanima, čak i po cijenu mogućih ozbiljnih posljedica.
Bilo kako bilo, prema navodima izvora, glavni kandidat za vođenje američke centralne banke pod Trampom — bilo na kraju Pauelovog mandata u maju 2026. ili ranije — je Kevin Vorš, bivši guverner Fed-a, koji je već ranije bio razmatran za funkciju sekretara za finansije u Trampovom drugom mandatu, kao i za predsjednika Fed-a tokom prvog Trampovog mandata.
CNN je već ranije izvijestio da se Vorš ponovo nalazi na Trampovoj užoj listi za funkciju predsjednika Fed-a kada Puelov mandat istekne. U stvari, Trampovo imenovanje Skota Besenta za sekretara za finansije mnogi su vidjeli kao način da se ostavi prostora Voršu za eventualno preuzimanje čelne pozicije u Fed-u.
Sekretar za finansije Skot Besent je početkom ove sedmice rekao za Bloomberg da će administracija početi s intervjuima kandidata za Puelovog nasljednika “negdje na jesen.” A uz sve veću spekulaciju da bi Tramp mogao pokušati da smijeni Puela prije isteka mandata, Besent je dodao da je “monetarna politika dragocjena i mora biti očuvana.”
Ko je čovjek koji bi mogao da vodi jednu od najmoćnijih finansijskih institucija na svijetu?
Mogući budući predsjednik Fed-a
Vorš, koji ima 55 godina, bio je potpredsjednik i izvršni direktor u sektoru spajanja i preuzimanja kompanije Morgan Stenli, prije nego što je služio kao specijalni asistent tadašnjem predsjedniku Džordžu Bušu za ekonomsku politiku i izvršni sekretar Nacionalnog ekonomskog savjeta.
Poput Puela, ni Vorš nema postdiplomski stepen iz ekonomije. Diplomirao je pravo na Harvardu 1995. godine.
Buš ga je 2006. imenovao u Odbor guvernera Federalnih rezervi, gdje je služio tokom vrhunca Velike recesije kao glavni posrednik između Fed-a i Volstrita.
U toj ulozi, pomagao je u koordinaciji prodaje kompanije Bear Stearns banci JPMorgan Chase. Međutim, dozvolio je i da Lehman Brothers propadne 2008. godine, što je bio jedan od ključnih trenutaka za globalna finansijska tržišta. Iz Fed-a se povukao 2011. godine nakon što je javno izrazio protivljenje planu centralne banke da kupi obveznice u vrijednosti od 600 milijardi dolara radi povećanja novčane mase u opticaju.
U skorije vrijeme, Vorš je savjetovao Trampov tranzicioni tim o ekonomskoj politici nakon izbora u novembru. U januarskom tekstu objavljenom u Wall Street Journal-u, pridružio se Trampu u kritici Fed-a zbog toga što je dozvolio nagli rast inflacije tokom i nakon pandemije.
Vorš trenutno obavlja funkciju istaknutog ekonomskog saradnika u Hoover Institutu, konzervativnom trustu mozgova, i gostujući je predavač na Poslovnoj školi Univerziteta Stenford.
Takođe, član je savjetodavnog panela nepristrasne Kongresne budžetske kancelarije. U braku je s milijarderkom Džejn Lauder, unukom Esti Lauder, pokojne ikone kozmetičke industrije.
Njegovi stavovi o ekonomskim dešavanjima i ulozi Fed-a
U autorskom tekstu za Wall Street Journal, Vorš je naveo da su visoke stope inflacije proteklih godina rezultat “vlade koja je previše trošila i centralne banke koja je previše štampala novca.” Ipak, većina glavnih ekonomista inflaciju iz 2021. uglavnom pripisuje šokovima izazvanim pandemijom na strani potražnje i ponude.
Vorš je takođe napisao da “Fed treba da se kloni političkih predviđanja, ne samo u riječima, već i u djelima”, pozivajući se na zapisnike sa prošlogodišnjeg sastanka Fed-a u kojima je navedeno da su zvaničnici vjerovali da bi Trampove predložene politike mogle podstaći inflaciju, prenosi CNN.
