Norveški naftni fond vrijedan 2 biliona dolara, najveći takve vrste na svijetu, ostvario je prošle godine godišnji profit od oko 248 milijardi dolara, pri čemu je snažan rast globalnih dionica donio prinos od 15,1 odsto.
Fondom upravlja Norges Bank Investment Management (NBIM), koji je osnovan devedesetih godina kako bi ulagao prihode od norveške naftne i gasne industrije u ime stanovništva Norveške. Fond je investitor u više od 7.200 kompanija u 60 zemalja i posjeduje udjele u oko 1,5 odsto svih javno listiranih dionica na svijetu.
Vrijednost fonda iznosila je oko 2,2 biliona dolara na kraju 2025. godine, u odnosu na približno 2,08 biliona dolara godinu ranije.
Fond je prošle godine ostvario dobit od 2,36 biliona norveških kruna, odnosno 248 milijardi dolara, što predstavlja prinos od 15,1 odsto. To je bilo za 0,28 procentnih poena, odnosno 50 milijardi kruna, manje od učinka njegovog referentnog indeksa.
U saopštenju, izvršni direktor NBIM-a Nicolai Tangen istakao je „snažan oporavak“ globalnih dionica, pri čemu je američki tehnološki sektor dao najveći doprinos, zajedno sa finansijskim sektorom, dok je portfelj izdržao povećanje američkih carina. Takođe je ukazao na „pozitivan razvoj“ ulaganja u infrastrukturu obnovljivih izvora energije.
Navodeći da je 2025. bila godina „stalnih previranja i iznenađenja“, Tangen je rekao da su solidni korporativni rezultati, optimizam u vezi sa vještačkom inteligencijom i smanjenje kamatnih stopa centralnih banaka pomogli rastu ulaganja u dionice.
„Američke tehnološke dionice najviše su doprinijele pozitivnom prinosu, uglavnom zahvaljujući najvećim tehnološkim kompanijama“, naveo je u izvještaju.
Ukupno gledano, gotovo 40 odsto ulaganja NBIM-a nalazi se u američkim dionicama, a među najvrednijim pozicijama su udio od 1,3 odsto u kompaniji Nvidia, 1,2 odsto u Appleu i 1,3 odsto u Microsoftu. NBIM ulaže i u obveznice, nekretnine i infrastrukturu obnovljivih izvora energije.
Ulaganja u dionice, čija je tržišna vrijednost oko 1,6 biliona dolara i koja čine više od 71 odsto fonda, donijela su prošle godine prinos od 19,3 odsto.
Slijedi portfelj nelistirane infrastrukture obnovljive energije, koji je ostvario rast od 18,1 odsto. Prošle godine fond je realizovao više investicija u obnovljive izvore energije, uključujući ulaganje u najveću elektroenergetsku mrežu u Njemačkoj.
Imovina u obveznicama, koja čini više od 26 odsto sredstava fonda i iznosi 594 milijarde dolara, porasla je 5,4 odsto, dok su ulaganja u nelistirane nekretnine zabilježila rast od 4,4 odsto.
U četvrtak je NBIM saopštio da sada koristi vještačku inteligenciju za provjeru investicija u pogledu etičkih pitanja, proces koji je započeo krajem 2024. godine kada je u ESG procedure uveden model Claude kompanije Anthropic.
Krajem prošle godine fond je obustavio uobičajene ESG procese procjene nakon što je Bijela kuća kritikovala njegovu odluku da proda udio u američkoj kompaniji Caterpillar zbog njenih veza sa sukobom na Zapadnoj obali.
